Içerki bazarda polat bahalarynyň üýtgemeginiň faktorlarynyň seljermesi
Awgust aýynda käbir sebitlerde suw joşmalary we gaýtalanýan epidemiýalar ýaly faktorlar sebäpli isleg tarapynda haýallama boldy; önümçilik çäklendirmeleriniň täsiri sebäpli üpjünçilik tarapynda hem pese gaçdy. Umuman alanyňda, içerki polat bazarynyň teklibi we islegi esasan durnukly bolmagynda galdy.
(1) Esasy polat senagatynyň ösüş depgini haýallaýar
Milli Statistika býurosynyň maglumatlaryna görä, ýanwardan awgusta çenli milli esasy serişdelere maýa goýumlary (obaly öý hojalyklaryny hasaba almanyňda) geçen ýyl bilen deňeşdirilende 8,9% artdy, bu bolsa ýanwardan iýula çenli ösüş depgininden 0,3 göterim pes. Olaryň arasynda infrastruktura maýa goýumlary geçen ýyl bilen deňeşdirilende 2,9% artdy, bu bolsa ýanwardan iýula çenli 0,7 göterim pes; önümçilik maýa goýumlary geçen ýyl bilen deňeşdirilende 15,7% artdy, bu bolsa ýanwardan iýula çenli görkezijiden 0,2 göterim pes; gozgalmaýan emläk gurluşygyna maýa goýumlary geçen ýyl bilen deňeşdirilende 10,9% artdy, bu bolsa ýanwardan iýula çenli görkezijiden 0,3% pes. Awgust aýynda bellenen ölçegden ýokary senagat kärhanalarynyň goşulan gymmaty geçen ýyl bilen deňeşdirilende 5,3% artdy, bu bolsa iýuldaky ösüş depgininden 0,2 göterim pes; awtoulag önümçiligi geçen ýyl bilen deňeşdirilende 19,1% pese gaçdy we pese gaçma depgini geçen aý bilen deňeşdirilende 4,6 göterim pese gaçdy. Umumy ýagdaýa seredilende, awgust aýynda aşaky akymdaky senagatlaryň ösüş depgini haýallady we polat isleginiň intensiwligi pese gaçdy.
(2) Çig polat önümçiligi aýba-aý azalmagyny dowam etdirýär
Milli Statistika býurosynyň maglumatlaryna görä, awgust aýynda çoýun, çig polat we polat (gaýtalanýan materiallary hasaba almanyňda) milli önümçiligi degişlilikde 71,53 million tonna, 83,24 million tonna we 108,80 million tonna boldy, bu geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende degişlilikde 11,1%, 13,2% we 10,1% azalma; ortaça Çig polatyň gündelik önümçiligi 2,685 million tonna boldy, bu geçen aýa garanyňda ortaça gündelik 4,1% azalma. Gümrük statistikasyna görä, awgust aýynda ýurt 5,05 million tonna polat eksport etdi, bu geçen aýa garanyňda 10,9% azalma; import edilen polat 1,06 million tonna boldy, bu geçen aýa garanyňda 1,3% artma we polatyň arassa eksporty 4,34 million tonna çig polat boldy, bu geçen aýa garanyňda 470 müň tonna azalma. Umumy ýagdaýa seredilende, ýurduň gündelik ortaça çig polat önümçiligi dördünji aý yzly-yzyna pese gaçdy. Şeýle-de bolsa, içerki bazardaky isleg azaldy we eksport möçberi aýba-aý azaldy, bu bolsa önümçiligiň azalmagynyň täsiriniň käbir bölegini öwezini doldy. Polad bazarynyň teklibi we islegi deňeşdirme boýunça durnukly boldy.
(3) Çig ýangyç materiallarynyň bahasy ýokary derejede üýtgeýär
Demir we Polat Assosiasiýasynyň gözegçiligine görä, awgust aýynyň ahyrynda ýerli demir konsentratynyň bahasy 290 ýuan/tonna, CIOPI import edilen magdanynyň bahasy 26,82 dollar/tonna, koks kömüriniň we metallurgiýa koksunyň bahasy degişlilikde 805 ýuan/tonna we 750 ýuan/tonna ýokarlandy. Galyndy polatyň bahasy geçen aýa garanyňda 28 ýuan/tonna düşdi. Ýyllyk ýagdaýdan çen tutulsa, çig ýangyç materiallarynyň bahalary henizem ýokary. Olaryň arasynda ýerli demir magdanynyň konsentratlary we import edilen magdan geçen ýyl bilen deňeşdirilende 31,07% we 24,97%, koks kömüriniň we metallurgiýa koksunyň bahalary geçen ýyl bilen deňeşdirilende 134,94% we 83,55%, galyndy bahalary bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 39,03% ýokarlandy. %. Demir magdanynyň bahasy ep-esli düşse-de, kömür koksunyň bahasy ep-esli ýokarlandy, bu bolsa polatyň bahasynyň deňeşdirme boýunça ýokary derejede galmagyna sebäp boldy.